Ik wil een gastspreker

Waarom een gastspreker?
Een gastspreker vertelt zijn persoonlijke verhaal aan leerlingen en volwassenen. De impact van een persoonlijk verhaal dat live wordt verteld, is een onmisbare aanvulling op de geschiedenismethode. Interactie en dialoog met de leerlingen is daarbij de leidraad. Maar we willen ook verrassen, emotioneren of wakker schudden. De intentie van de gastspreker is om de leerlingen zelfstandig te laten denken over o.a. oorlog, vooroordelen, racisme en antisemitisme. We zoeken bij elke aanvraag de juiste gastspreker.

Quote

‘Ik vind het moeilijk om de geschiedenis van de Holocaust te vertellen. Ik zie dat een flink aantal kinderen zich er weinig bij kan voorstellen. Deels omdat grootouders er niet meer zijn en er weinig tot niets meer wordt verteld. Maar ook bij de kinderen met andere culturele achtergronden zie ik dat de WOII en de Holocaust weinig zegt.’

Oplossing

Een gastspreker die een persoonlijk verhaal vertelt van zijn of haar familie die WOII of een andere genocide heeft meegemaakt, maakt de geschiedenis levend. In het nagesprek met de gastspreker vindt er ook nog de nodige interactie met de leerlingen plaats.

Quote

‘Het is moeilijk om de heftige gevolgen van WOII, de Holocaust, het verzet enz. te laten binnenkomen bij de leerlingen. Ik kan de emotie niet altijd raken bij hen. Ik heb het laatst geprobeerd met het volgen van meerdere personen via een film, maar dit is toch niet hetzelfde als een gastspreker in de klas.'

Oplossing

Veel docenten nemen de leerlingen aan de hand door een persoon te volgen, veelal digitaal. Maar dat is altijd minder effectief dan een levend persoon in de klas waarmee je kunt communiceren. De emotie van de gastspreker is echt!

Quote

‘Ik heb wisselende ervaringen met een gastspreker. Niet het verhaal zelf, maar de wijze waarop het wordt gebracht. Leerlingen zijn tegenwoordig gewend aan snelheid via alle media waarmee zij in aanraking komen. Grijze haren vragen eerbied, maar luisteren uit beleefdheid alleen is niet goed genoeg.’

Oplossing

Onze gastsprekers krijgen een opleiding doordat wij een professionele tekstschrijver/regisseur inzetten om hun verhaal tot stand te brengen. Uitgangspunt is de gastspreker met de eigen kwaliteiten en van daaruit bouwen wij verder om tot een niveau te komen dat het onderwijs waardig is.

Quote

‘Ik vind het moeilijk om het gesprek over de Holocaust aan te gaan. Ik heb geen gemengde groep, maar een groep met alleen maar andere culturen. Een deel is antisemitisch opgevoed. En de meningen die zij geven, zijn voor mij veel te extreem. En daarbij speelt ook het Joods/Palestijns conflict en IS een rol.’

Oplossing

Onze naoorlogse generatie gastsprekers hebben uiteraard een grote compassie met WOII en andere genocides, maar zijn ook getraind om ook de dialoog met leerlingen aan te gaan, waarbij het doel is om hen inzicht te geven in andere visies. Hierdoor wordt er ruimte geschapen om over zaken na te denken.

Waar bestaat de gastles uit?

De gastles is een persoonlijk verhaal en kan - al naar gelang de keuze van de gastspreker - eventueel met behulp van media en literaire/theatrale/beeldende/muzikale elementen worden verteld. Aansluitend vindt er gesprek plaats, waarin vragen kunnen worden gesteld en discussie kan plaatsvinden. Het persoonlijke verhaal duurt ongeveer 25 minuten. Aansluitend duurt het nagesprek ongeveer 30 minuten, maar kan ook langer duren wanneer een een dialoog met de leerlingen over vooroordelen, racisme en antisemitisme is gewenst.

Doelgroep
De gastles is geschikt voor het basisonderwijs (groep 7 en 8), voortgezet onderwijs, mbo, hbo, universiteiten en themabijeenkomsten.

Gastsprekers

Deborah Lens

WOII – Joods – Theatrale gastles

  • Duur: ongeveer 60 minuten
  • Plaats: Rotterdam en regio
  • Vrijwilligersvergoeding: €30,00 (reiskosten buiten woonplaats €0,19 per kilometer)
  • Beschikbaar: heden
Het is 1977 en ik ben 13 jaar. Het is feest bij ons thuis. Ze zijn er allemaal, mijn hele familie! Tenminste degenen die de oorlog hebben overleefd: oma Engel, oom Bernhard, oom Ben, tante Saar, oom Ed, tante Stella, oom Willem en … mijn oom Loe.
Plotseling zie ik een nummer op de arm van mijn oom Loe staan.
‘Wat is dat voor nummer op zijn arm?’ vraag ik aan mijn moeder de volgende dag. ‘Dat is een nummer dat op je arm werd gebrandmerkt als je het kamp binnenkwam. Jouw oom Loe heeft een laag nummer, hij behoorde tot de eerste groep in Nederland die werd opgeroepen. Hij was 15 jaar toen hij concentratiekamp Auschwitz binnenkwam en heeft daar tot het einde van de oorlog gezeten.’

Deborah is Joods en vertelt op theatrale wijze over het verlies van haar grote familie, maar ook over diegenen die WOII ternauwernood hebben overleefd. ’Verrader of meeloper?’ is het thema in deze gastles.

Jessica van Leeuwen

WOII – Dwangarbeid – Literaire gastles

  • Duur: ongeveer 60 minuten
  • Plaats: Rotterdam en regio
  • Vrijwilligersvergoeding: €30,00 (reiskosten buiten woonplaats €0,19 per kilometer)
  • Beschikbaar: heden
Plotseling zat Berta stijf overeind in bed. Ze hoorde een luide bons en een hoop geschreeuw. Het kwam van beneden. Het gebons werd luider. ‘Moeder’, zei Jenny, ‘het zijn de moffen!’ Ze kroop wat dichter tegen haar moeder aan. Met een enorme klap werd de kamerdeur opengesmeten en stormden er twee Duitse soldaten met getrokken pistolen de woonkamer in.
Een van de soldaten kwam op Berta af en rukte haar aan haar arm het bed uit. Ze gilde het uit van de pijn. De kinderen waren volledig in paniek. Hij zette zijn pistool op de linkerslaap van Berta en gebaarde met zijn hoofd naar zijn collega. De andere soldaat gaf een brul naar de kinderen. Wat hij zei konden ze niet verstaan, maar het was opeens stil. Verschrikt keken ze met grote ogen naar de soldaten.
Berta moest zichzelf dwingen om rustig te ademen, anders was ze ter plekke flauwgevallen. Ze voelde het koude staal van de loop van het pistool tegen haar slaap drukken. ‘Frau Speijer?’, blafte de soldaat haar toe. Berta knikte heel voorzichtig met haar hoofd. ‘Wo ist Ihr Mann?’ Zijn hoofd was nu heel dicht bij haar gezicht en ze kon zijn stinkadem ruiken. Onwillekeurig trok ze voorzichtig haar hoofd wat naar achteren. De greep van de Duitser werd steviger. ‘Auw’, kreunde ze zachtjes.
‘Waar is je man?’ vroeg de Duitser ditmaal in het Nederlands. Berta slikte. ‘De vogel is gevlogen’, zei ze zachtjes.

Jessica vertelt hoe haar grootvader per ongeluk is verraden en gearresteerd door de Sicherheitsdienst, waarna hij dwangarbeid in Duitsland heeft verricht. Het thema is overleven. Hoe overleef je dwangarbeid in een vijandelijk land?

Gastsprekers in opleiding:

Daniël Beaupain

* WOII – Indisch/Joods – cultuur/geloof
* Haarlem en regio
* Vanaf 2018 (indien subsidie wordt toegekend)

Gastles

Daniël is Joods en geboren in Nederlands-Indië. Zijn verhaal is illustratief hoe ontspannen men in Nederlands-Indië voor WOII omging met verschillende culturen en geloven.

Leonie Cramwinckel

* WOII – Joods – onderduik
* Leiden en regio
* Vanaf 2018 (indien subsidie wordt toegekend)

Gastles

‘Neem je Jood mee en zorg goed voor hem’, zei een van de nazi-kopstukken toen haar Duitse schoonmoeder haar Joodse schoonvader voor de derde keer had ‘vrijgepraat’. Leonie vertelt ook over de ‘onderduikersmentaliteit’ die doorwerkt tot de huidige generatie in haar familie.

John Melkman

* WOII – Joods – concentratiekamp / onderduik
* Amsterdam en regio
* Vanaf 2018 (indien subsidie wordt toegekend)

Gastles

John is Joods en vertelt over het duivelse dilemma waar zijn vader voor stond. Hij mocht weg uit Kamp Westerbork om te trouwen, maar moest terugkomen ander zou zijn moeder worden vermoord. En wat doe je dan?

Salman Taleie

* Iraans - soefitisch - theatrale gastles
* Gouda en regio
* Vanaf 2018 (indien subsidie wordt toegekend)

Gastles

Salman is soefitisch en is daardoor vanuit Iran samen met een deel van zijn familie gevlucht. Hij is alleen in Nederland terecht gekomen. Zweepslagen, soefisme, vluchten via land en zee en mensenhandelaren.

Mirjam van der Span

* WOII – Joods – onderduik
* Amersfoort en regio
* Vanaf 2018 (indien subsidie wordt toegekend)

Gastles

Mijn oma heeft de hele oorlog kleertjes voor haar kleinkind moeten maken, terwijl ze dacht dat haar kleinkind was vermoord. Dit durfde ze niet aan haar dochter Rebecca te vertellen, omdat ze bang was dat zij alle onderduikers in gevaar zou brengen in Achterveld.

 

Ik word gastspreker

Zo werkt het
  • Connector.Connector.

    Je neemt telefonisch, per mail of via WhatsApp contact met ons op.

  • Connector.Connector.

    Je krijgt globale informatie. Lijkt het je wat, dan maken we een afspraak.

  • Connector.Connector.

    Tijdens het eerste gesprek maken we kennis, vertellen wij uitgebreid hoe het verder gaat en vertel jij je persoonlijke verhaal. Als er een match is…

  • Connector.Connector.

    Dan gaan wij gezamenlijk het verhaal schrijven.

  • Connector.Connector.

    Wanneer het verhaal klaar is, gaan we repeteren met onze coach en oefenen in het voeren van een groepsgesprek/discussie.

  • Connector.Connector.

    Vervolgens ga je enkele try-outs doen op scholen.

  • Connector.Connector.

    Aan het werk! Op basis van een vrijwilligersovereenkomst en een VOG ga je een x-aantal gastlessen geven op scholen die wij voor je regelen in de stad/regio die jij kiest. Er staat een vrijwilligersvergoeding tegenover.


Jeroen van der Heijden: onze tekstschrijver/regisseur

In 2011 afgestudeerd aan ArtEz Hogeschool voor de Kunsten als theaterdocent. Hij maakt met simpele middelen en combineert tekst en beeld op dynamische wijze. Verbeelding en humor staan centraal in zijn werk als theatermaker en docent. Jeroen maakt onderdeel uit van ‘Theater na de Dam’ en heeft inmiddels vier jaar voorstellingen voor en door jongeren gemaakt rond het thema WOII. Zijn sterke punt is dat hij ervaring heeft in het betrekken van kinderen en jongeren bij het thema oorlog die daar van huis niet mee in aanraking komen. Zijn eerste vraag aan iedere gastspreker: ‘Wat wil JIJ graag vertellen?’


Wat moet je kunnen?

Als naoorlogse generatie een geschiedenis hebben in relatie tot WOII ( o.a. Joods, Indisch, verzet, Roma en Sinti, NSB) of een andere genocide.

Niet bang zijn om in het openbaar te spreken voor groepen. Ervaring is niet noodzakelijk, maar wel mooi meegenomen!

Hart voor kinderen, jongeren en onderwijs hebben!

Ja? Doen: er gaat niets boven de kracht van het persoonlijke verhaal!

Ik wil een workshop

Vervolg gastles: workshop vooroordelen en racisme

De boodschap van onze gastsprekers heeft altijd een relatie met burgerschapskwesties, zoals onder andere discriminatie, racisme, antisemitisme, vluchtelingen, seksuele diversiteit enz.

Burgerschapsvorming is een vak dat sinds 2005 verplicht is voor het onderwijs. Leerkrachten en docenten vinden het soms lastig om bovengenoemde kwesties aan de orde te stellen. Leerlingen hebben regelmatig andere informatiebronnen dan de leerkracht/docent en nemen thema’s en meningen mee die haaks staan op de wijze waarop democratie wordt uitgeoefend.

Aan de hand van voorbeelden uit de gastlessen worden stellingen gegeven, oefeningen gedaan om leerlingen bewust te maken van hun vooroordelen en discussie gevoerd.

Beschikbaar vanaf februari 2018.

Rode kruis workhop

Wij werken graag samen met andere instellingen en/of leggen een link naar gastlessen/workshops die aansluiten bij ons werk. Het Nederlandse Rode Kruis is de hoeder van het humanitair oorlogsrecht (HOR). Hun workshops/gastlessen zijn een mooi vervolg op juist een startpunt van onze activiteiten.

Interesse om een gastles te reserveren? Stuur een e-mail naar hor@redcross.nl of bel 070 4455753. 

Oorlog en humanitair oorlogsrecht liggen dichtbij elkaar. Dagelijks ondervinden miljoenen mensen wereldwijd de gevolgen van oorlog. Het humanitair oorlogsrecht biedt burgers, medisch hulpverleners en krijgsgevangenen bescherming.

Gastles Humanitair oorlogsrecht

Oorlog en humanitair oorlogsrecht liggen dichtbij elkaar. Dagelijks ondervinden miljoenen mensen wereldwijd de gevolgen van oorlog. Het humanitair oorlogsrecht biedt burgers, medisch hulpverleners en krijgsgevangenen bescherming.

Zelfs in oorlog is niet alles geoorloofd. Het humanitair oorlogsrecht (HOR) is het internationaal recht dat gaat over oorlogsvoering. Het is het geheel van regels dat de schadelijke gevolgen van gewapende conflicten probeert te beperken.

De doelstellingen van oorlogsrecht zijn:

* Personen beschermen die niet (langer) aan de strijd deelnemen.

* Wapengebruik en methoden van oorlogvoering beperken.

Over ons

I witness in de school is een vrijwilligersstichting. Zowel de gastsprekers als de coördinator werken volledig vrijwillig. Betaalde krachten worden alleen freelance ingehuurd zoals tekstschrijver, regisseur, vormgever enz.

Het ontstaan

De directe aanleiding om deze stichting op te richten, is het gegeven dat de eerste generatie overlevenden langzamerhand uitsterft of niet meer in staat is om gastlessen te geven. Daarnaast is de huidige maatschappelijke situatie waarin racisme en antisemitisme aan de orde van de dag is en WOII of andere genocides steeds verder van kinderen en jongeren met een andere culturele achtergrond af staan ook een aanleiding om de naoorlogse generatie gastsprekers op te leiden.

Over de oprichter

Deborah Lens heeft gestudeerd aan de Hogeschool Rotterdam waar zij de dansdocentenopleiding van het Rotterdams Conservatorium heeft doorlopen. Daarna is zij verder gaan studeren aan de Staatsdansacademie in Hongarije achter het toenmalige ‘ijzeren gordijn’. Hier heeft zij vervolgens als danseres gewerkt bij het Militair Staatsensemble. Met dit gezelschap heeft zij een aantal communistische landen bezocht, waaronder Noord-Korea.Terug in Nederland heeft zij Theaterwetenschap met als specialisatie Kunstbeleid- en -management gestudeerd in achtereenvolgens Amsterdam en Utrecht.

Gestart als beleidsmedewerker cultuureducatie bij de gemeente Schiedam heeft zij de cultuureducatie ontwikkeld in samenwerking met vele culturele instellingen. Daarnaast is zij nog enkele jaren interim cultureeel manager bij de stichting Schiedamse Theaters in Schiedam geweest. Vervolgens heeft zij als directeur van de Teerstoof, een centrum voor cultuureducatie, een bijzonder concept neergezet. Dit bestond naast het organiseren van de cultuureducatie uit een theater, een jeugdtheaterschool en een Jeugdimpresariaat.
Tijdens dit werk ontdekte zij de jeugdvoorstelling ‘Ik was, jij was’ over het kindertransport vanuit Kamp Vught, waarbij zij gastsprekers als voorbereiding heeft ingezet in Nederland. Dit inspireerde haar tot het geven van gastlessen. Zij ondervond dat het overbrengen van persoonlijke emotie over de Holocaust en andere genocides in de vorm van een gastles, de juiste snaar wordt geraakt naast de reguliere geschiedenismethode. Bovendien is zij van mening dat de naoorlogse generatie gastsprekers zeer geschikt is om de dialoog over vooroordelen, racisme en antisemitisme aan te gaan met leerlingen. Zelf kreeg zij ook op haar werk een spotprent overhandigd over Joden en dat zette haar aan het denken. Vanwege haar opleiding en werkervaring kreeg zij al snel de vraag om andere gastsprekers op te leiden en te bemiddelen en de stichting was geboren!

Het nut en de noodzaak in cijfers

Naar schatting worden er in Nederland door merendeels eerste generatie gastsprekers ongeveer 1800 gastlessen over WOII gegeven. Hiermee worden ruim 42.000 leerlingen bereikt. Er bevinden zich in Nederland volgens de cijfers van het CBS 576.336 leerlingen in leerjaar 7 en 8 van het basisonderwijs en leerjaar 3 van het voortgezet onderwijs. 

Ongeveer
0
gastlessen
Bereik
0
leerlingen
er zijn
0
leerlingen

Werk aan de winkel dus voor de naoorlogse generatie van I Witness in de school!

Visie

Als wij naar de wereld om ons heen kijken, zijn momenteel de termen polarisatie, antisemitisme en racisme van toepassing. In onze visie helpt de kracht van het persoonlijke verhaal om deze polarisatie tegen te gaan en meer begrip en inleving te kweken voor mensen die anders denken dan jijzelf.

Missie

Ons doel is om de naoorlogse generatie gastsprekers professioneel op te leiden en te bemiddelen. Emotie is hierbij het middel. De vorm is de gastles met een persoonlijk verhaal. Maar ook projecten op scholen dragen hieraan bij. Een combinatie van ‘kijken naar’, ‘zelf doen’ en ‘reflecteren op’ vormt de basis.

I witness in de school wordt mede mogelijk gemaakt door:
Draag jij I Witness in de school ook een warm hart toe?

Nieuwsbrief

Contact

Voor vragen stuur een email naar info@iwitnessindeschool.nl
Voor het aanvragen van een gastles vul onderstaand formulier in.
I witness in de school

Deborah Lens
Coördinator (vrijwillig)
Tel. 06-261 68 301
Aanvraagformulier gastles naoorlogse gastspreker

* = verplicht

Kies gastspreker *

Telefoon contactpersoon*

Leerjaar *

Aantal groepen/klassen *

De vrijwilligersbijdrage betreft €30,00 per gastles. Graag overmaken op rekeningnummer NL22BUNQ2290619167 t.n.v. Stichting Gastsprekers Oorlogen.

Bestuur

S. Voogt, voorzitter

R. van Gorcum, penningmeester

J. Vincent, secretaris

Het bestuur is onbezoldigd.

KVK en RSIN

St. Gastsprekers Oorlogen

St. Gastspreker WOII tweede generatie

KVK 66579856/65569911

RSIN 856617404/856166169

Commissie van Aanbeveling

R. Anthonio

R. Cohen

I. Vijzelman